Vrouwengeschiedenis per week

Week 50
8 december - 14 december 2008

Autobiografieën: vrouwen vertellen over zichzelf

autobiografieën: vrouwen vertellen

Onlangs promoveerde oud-Historica-redactrice Marijke Huisman op het proefschrift Publieke levens. Autobiografieën op de Nederlandse boekenmarkt 1850-1918.

Tussen 1850 en 1918 verdrievoudigde het aantal gedrukte autobiografieën bijna. Marijke Huisman onderzoekt deze stijging in het licht van ontwikkelingen op de 19de-eeuwse boekenmarkt. Ze behandelt de plaats en betekenis van autobiografieën binnen het totale boekenaanbod, de marketing en het beleid van uitgevers, alsmede de ontvangst van autobiografieën door de literaire kritiek. De studie besluit met een uitgebreide analyse van de manieren waarop vrouwen zich via de boekenmarkt wisten te manifesteren als de auteurs van hun eigen levensverhaal.

Vanuit een boekhistorisch perspectief biedt Huisman nieuwe inzichten over de praktijk van het autobiografisch schrijven en de geschiedenis van de autobiografie. Ze maakt duidelijk dat de moderne of introspectieve autobiograaf eigenlijk niet kon bestaan op de Nederlandse boekenmarkt in de periode 1850-1918. Schrijvers die hun levensverhaal voor het publiek schreven, kregen het advies zich aan 'bepaalde vormen' te houden. Dit betekende voor alles dat de autobiograaf zichzelf diende te beheersen: te veel persoonlijke bijzonderheden werden niet op prijs gesteld. 'Men vertoont zich niet aan het publiek in kamerjapon of huisjas,' aldus een criticus in 1867.

Een publiek leven vereiste, met andere woorden, een publieke identiteit, een rol die men in het openbare en sociale leven speelde. Deze mentaliteit verklaart waarom het introspectieve element in veel negentiende-eeuwse autobiografieën vrijwel afwezig is. Tegelijkertijd zit hier de kern van de problemen rondom het autobiografisch schrijverschap van vrouwen. Zij hadden geen publieke identiteit, omdat ze niet werden geacht een rol in het publieke leven te spelen.

Meer weten?
Publieke Levens
'Publieke Levens' door Marijke Huisman is ook in boekvorm verschenen
Op deze site kun je online lezen in dagboeken van vrouwen (1800-1930)
Over twee autobiografieŽn van twee koninginnen
Over de biografie en de autobiografie van Aletta Jacobs
Het IIAV bezit egodocumenten van vrouwen, waaronder autobiografieŽn

Tekst: Marijke Huisman
Foto: www.dbnl.org/tekst/rome002ophe01_01/rome002ophe01_01_0037.htm

Naar jaaroverzicht    Naar de index

Meer blogs over vrouwengeschiedenis

: Gesponsorde links